In zijn boodschap voor de Wereldvrededag 2026, donderdag 1 januari, behandelde paus Leo XIV de escalatie van oorlog, herbewapening en angst in internationale betrekkingen. Hij herhaalt het verzet van de Kerk tegen afschrikking op basis van militaire macht. Hij pleit voor ontwapening, dialoog en de bekering van harten als noodzakelijke voorwaarden voor een duurzame en ongewapende vrede.
In zijn eerste boodschap voor deze dag reflecteert paus Leo XIV op een wereld die wordt gekenmerkt door angst, militarisering en de dreiging van oorlog. Hij gaat in op de ernst van de huidige tijd en stelt een visie op vrede voor die “ongewapend en ontwapenend” is. De paus zegt dat geweld niet met geweld maar met morele helderheid, dialoog en de bekering van harten moet worden weerstaan.
“Vrede zij met u!” — de groet van de Verrezen Christus— staat centraal in de boodschap. Paus Leo XIV schrijft dat deze woorden “niet alleen vrede verlangen, maar echt een blijvende transformatie teweegbrengen bij degenen die deze vrede ontvangen.”
Angst als de munt van oorlog
De paus schrijft over angst voor oorlog en ziet hoe volkeren tegenwoordig “in de greep van voortdurende angst” leven, zich ervan bewust dat wapens die tot catastrofale vernietiging in staat zijn al bestaan, en dat oorlog kan uitbreken “door toeval en onvoorziene omstandigheden.”
De Heilige Vader benadrukt dat angst bij de wortel moet worden aangepakt door het vernieuwen van geesten en harten, waarbij achterdocht wordt vervangen door vertrouwen. Ware vrede, schrijft hij, “kan niet bestaan uit het bezit van een gelijke voorraad wapens, maar slechts in wederzijds vertrouwen.”
Vrede is een keuze
De paus benadrukt dat vrede geen utopie is, maar een keuze – persoonlijk, als gemeenschap- en politiek. Zijn boodschap eindigt met een visioen geworteld in hoop, verwijzend naar de Bijbelse belofte van zwaarden die tot ploegscharen worden gemaakt. In het Jubeljaar van Hoop nodigt paus Leo XIV de mensheid uit om te beginnen met een “ontwapening van hart, geest en leven,” in het vertrouwen dat Gods beloften om verantwoordelijkheid vragen.
Vrede, schrijft hij, “bestaat; het wil in ons wonen.” De taak is niet om het te creëren, maar om het te verwelkomen – en het toe te staan “ons te ontwapenen.”

GRONINGEN – De joods geestelijk verzorger David Gaillard en zijn rooms-katholieke collega Wim Timmer spreken op zondag 18 januari 2026 op de Dag van het Jodendom in de Synagoge Groningen over het thema ‘ontmoeting’ in hun pastoraal werk met gedetineerden. De Dag van het Jodendom is een initiatief van de Rooms Katholieke Kerk voor de dialoog christendom – jodendom in Nederland.
Het landelijk thema van de Dag van het Jodendom 2026 is ‘ontmoeting’. In de Synagoge Groningen wordt dit toegespitst op ‘ontmoeting’ in de specifieke omgeving van de gevangenis. Welke verschillen en overeenkomsten bestaan er tussen de manier waarop een joodse en een katholieke geestelijk verzorger gedetineerden als cliënt benadert? Gaat elk vanuit zijn geloof anders om met het denken over schuld en menselijk tekortschieten? Hoe reageren joodse en christelijke cliënten op deze manieren van werken?
Rabbijn David Gaillard
Rabbijn David Gaillard (1968) studeerde sociale wetenschappen op de Universiteit van Amsterdam en Joodse vakken op het Nederlands Israëlitisch Seminarium. Hij werkt bij Defensie en Justitie als joods geestelijk verzorger. Eerder was hij verbonden aan twee joodse ziekenhuizen: Ziekenhuis Amstelland en het Sinai Centrum te Amstelveen.
De rabbijn gaat vertellen over de joodse omgang met de Tora en de invloed daarvan op zijn werk met gedetineerden.
RK pastor Wim Timmer
Wim Timmer (1960) onderhoudt de relatie van het bisdom Haarlem-Amsterdam met de joodse gemeenschap. Tijdens zijn studie aan de Katholieke Theologische Universiteit Amsterdam kwam hij in contact met Justitiepastoraat. Na zijn afstuderen werkte hij als justitiepastor in de Penitentiaire Inrichting Over-Amstel in Amsterdam en in de Penitentiaire Inrichting Zuyder Bos in Heerhugowaard. Timmer is als geestelijk verzorger actief in de nazorg en opvang van ex-gedetineerden.
Dag van het Jodendom
De jaarlijkse Dag van het Jodendom is een initiatief van de Nederlandse Bisschoppenconferentie, uitgevoerd met steun van de Katholieke Raad voor het Jodendom (KRJ). De KRJ ondersteunt de joods-christelijke dialoog van de katholieke kerk via verschillende activiteiten zoals studie, ontmoeting en publicaties uitbrengen. De Raad bevordert kennis over het jodendom onder christenen en stimuleert de persoonlijke dialoog tussen joden en christenen.
Programma Synagoge Groningen, zondag 18 januari 2026
15.00 uur Begroeting en openingswoord door Mgr. Ronald Cornelissen, bisschop van Groningen-Leeuwarden
15.10 uur Rabbijn David Gaillard
15.40 uur RK-pastor Wim Timmer
16.10 uur Gesprek met aanwezigen o.l.v. Mgr. Cornelissen
16.30 uur Koffie of thee
17.00 uur Sluiting
Locatie: Synagoge Groningen, Folkingestraat 60
Aanmelden:
bij Lisette Winter, secretariaat bisdom Groningen-Leeuwarden. Tel.: 050-4065888.
Mail: (aanmelding is vereist).
Wees er op tijd bij. Vol is vol!
Toegang is gratis. Iedereen is welkom. Een vrijwillige bijdrage wordt op prijs gesteld.
